Trwa ładowanie...

 

Trwa zapisywanie na newsletter...

Polska wprowadziła system zarządzania rozwojem, który pozwala na sprawne kierowanie polityką rozwoju państwa. Polityka ta pozwala określać cele rozwojowe kraju i planować, w jaki sposób zostaną zrealizowane. Takie planowanie jest ważne, bo dzięki niemu wiemy dokąd zmierzamy i możemy racjonalnie gospodarować dostępnymi środkami.

Ministerstwo Rozwoju we współpracy z innymi resortami konsekwentnie buduje i rozwija system zarządzania rozwojem Polski. Podstawą naszych działań jest ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz szczegółowy dokument - Założenia systemu zarządzania rozwojem Polski, który Rada Ministrów przyjęła 27 kwietnia 2009 r. Od tego czasu powstał pakiet strategii, porządkowano dotychczas obowiązujące dokumenty, przyjęto także ustawy tworzące ramy prawne dla zaproponowanych rozwiązań. Po latach doświadczeń związanych z funkcjonowaniem systemu zarządzania rozwojem, wykrystalizowała się potrzeba wprowadzenia zmian. Planowana przebudowa systemu zarządzania rozwojem kraju jest konsekwencją przyjęcia przez Radę Ministrów 14 lutego 2017 r. Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.) - SOR.

 

Strategia na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju

Strategia stanowi kluczowy dokument państwa polskiego w obszarze średnio- i długofalowej polityki gospodarczej. SOR jest aktualizacją średniookresowej strategii rozwoju kraju, tj. Strategii Rozwoju Kraju 2020. Dokument ten stanowi rozwinięcie i operacjonalizację tzw. Planu Morawickiego, w którym została sformułowana nowa wizja i model rozwoju kraju będące odpowiedzią na wyzwania stojące przed polską gospodarką.

Strategia określa podstawowe uwarunkowania, cele i kierunki rozwoju kraju w wymiarze społecznym, gospodarczym, regionalnym i przestrzennym w perspektywie roku 2020 i 2030. SOR przedstawia nowy model rozwoju – rozwój odpowiedzialny oraz społecznie i terytorialnie zrównoważony. Jest on oparty o indywidualny potencjał terytorialny, inwestycje, innowacje, rozwój, eksport oraz wysoko przetworzone produkty. Nowy model rozwoju zakłada odchodzenie od dotychczasowego wspierania wszystkich sektorów/branż na rzecz wspierania sektorów strategicznych, mogących stać się motorami polskiej gospodarki. Jego fundamentalnym wyzwaniem jest przebudowanie modelu gospodarczego tak, żeby służył on całemu społeczeństwu.

SOR zmierza do zmiany struktury gospodarki na rzecz uczynienia jej bardziej innowacyjną, efektywnie wykorzystującą zasoby kapitału rzeczowego i ludzkiego. Na podkreślenie zasługuje dążenie do zwiększenia odpowiedzialności instytucji państwa za kształtowanie procesów gospodarczych, społecznych i terytorialnych.

W efekcie zmian w systemie zarządzania rozwojem zostanie opracowany dokument długookresowy (z perspektywą 20-30 lat) o charakterze wizyjnym - Koncepcja rozwoju kraju. Dokument będzie określał scenariusze (warianty) rozwojowe Polski w wymiarze społeczno-gospodarczym i przestrzennym na podstawie analiz i przewidywanych zmian w zakresie uwarunkowań i trendów w sferze demografii, dostępu i wykorzystania zasobów naturalnych, technologii, przemian społecznych, gospodarczych, klimatycznych i czynników politycznych.

 

Strategie zintegrowane

Aktualnie trwają prace nad przygotowaniem nowych, zintegrowanych strategii rozwoju, które posłużą do realizacji założonych celów i uszczegółowienia zapisów SOR.

W obecnie funkcjonującym systemie zarządzania rozwojem do głównych dokumentów strategicznych należy też 9 strategii zintegrowanych:

Są to strategie zintegrowane, ponieważ łączą planowanie społeczne, gospodarcze i przestrzenne. Biorą też pod uwagę powiązania pomiędzy różnymi dziedzinami. Dzięki temu pozwalają na lepszą koordynację i większą skuteczność działania. Wszystkie rządowe programy rozwoju powinny być zgodne z zapisami strategii zintegrowanych.

Strategie ponadregionalne

W systemie zarządzania rozwojem kraju jest również miejsce na inne strategie. Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju określa jakie warunki musi spełniać taki dokument i jaka jest procedura jego przyjęcia.

Minister Rozwoju odpowiada m.in. za przygotowywanie strategii ponadregionalnych. Takie strategie powstają dla dwóch lub więcej województw, które wiąże nie tylko geograficzne sąsiedztwo, ale też inne czynniki, np. wspólne cele i wyzwania rozwojowe, potrzeby inwestycyjne, zbliżone warunki naturalne, historia. Prace nad strategiami ponadregionalnymi odbywają się zawsze w konsultacji z samorządami oraz partnerami społecznymi i gospodarczymi.

Obecnie funkcjonują 4 strategie ponadregionalne:

Koncepcja Przestrzennego Zagospodarowania Kraju

Jako że rozwój zawsze odbywa się w przestrzeni, częścią systemu zarządzania rozwojem Polski jest Koncepcja Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030 (KPZK 2030), przyjęta przez rząd w grudniu 2011 r. To najważniejsza rządowa strategia dotycząca zagospodarowania przestrzennego kraju, która:

  • przedstawia wizję zagospodarowania przestrzennego kraju do 2030 roku,
  • określa cele i kierunki polityki przestrzennego zagospodarowania kraju,
  • wskazuje zasady, według których działalność człowieka powinna być realizowana w przestrzeni.

Kto koordynuje rządową politykę rozwoju

W prowadzenie rządowej polityki rozwoju zaangażowane są różne podmioty, zwłaszcza ministerstwa. Ciałem, które koordynuje ich działania jest Komitet Koordynacyjny do spraw Polityki Rozwoju - organ opiniodawczo-doradczy Prezesa Rady Ministrów. W jego skład wchodzą przedstawiciele resortów, a pracom przewodniczy Minister Rozwoju.

Komitet rozpatruje, omawia i opiniuje najważniejsze dokumenty strategiczne i programowe przyjmowane przez Radę Ministrów oraz monitoruje ich realizację. Do jego zadań należy także rozpatrywanie i opiniowanie raportów, analiz i prognoz dotyczących sytuacji społeczno-gospodarczej oraz przestrzennej kraju i regionów.

Kontakt z komitetem możliwy jest poprzez skrzynkę e-mail: kkpr@mir.gov.pl.

Minister Rozwoju ma również wpływ na kształt strategii i programów rozwoju, które opracowuje rząd. Dokonuje m.in. oceny ich zgodności z SOR. Dopiero, gdy dokument przejdzie pozytywnie taką ocenę, może zostać przedstawiony do rozpatrzenia przez Stały Komitet Rady Ministrów i Radę Ministrów.

Monitorowanie polityki rozwoju

Skuteczna polityka rozwoju wymaga stałej oceny postępu osiąganych efektów. Dlatego byłe Ministerstwo Rozwoju Regionalnego (obecnie Ministerstwo Rozwoju) stworzyło we współpracy z Głównym Urzędem Statystycznym nowoczesną, dostępną dla wszystkich bazę danych STRATEG.

W bazie udostępniliśmy informacje o wskaźnikach, zawartych w dokumentach rządowych i unijnych, które służą do monitorowania rozwoju kraju. STRATEG obejmuje także wskaźniki dla Unii Europejskiej i krajów członkowskich. Dzięki temu istnieje możliwość przeprowadzenia porównań międzynarodowych.

Dane prezentowane są w przejrzysty sposób, a ich odbiór jest łatwiejszy dzięki atrakcyjnej formie prezentacji - mapom, wykresom, tabelom. Z bazy może skorzystać każdy zainteresowany polityką rozwoju. Poza administracją rządową i samorządową ze STRATEGa korzystają m.in. studenci, pracownicy naukowi, organizacje pozarządowe.